Maden işçilerinin ölümünün sorumlusu taşeron sistemidir!
Türkiye bir kez daha bir iş cinayeti ile sarsılmıştır. Serbest piyasa, kuralsız çalışma, aşırı kar hırsı, artan işsizlik, kapitalizmin bitmek bilmez kar hırsı işçileri canından etmeye devam etmektedir.
Türkiye Taşkömürü Kurumu Genel Müdürlüğü (TTK) Karadon Müessese Müdürlüğü’ne bağlı yeraltı kömür Ocağında 17 Mayıs 2010 tarihinde saat 13:30 civarında patlama meydana geldiği; patlamanın ardından -160, -360 ve -460 kodundaki işçilerin ocaktan tahliye edildiği; 10 işçinin yaralı olarak kurtarıldığı ve Zonguldak Valiliği’nden yapılan açıklamaya göre de “Maden ocağının eksi 540 kodunda çalışan taşeron firmanın 30 işçisine henüz ulaşılamadığı” haberleri bizleri derin bir kaygıya sevk etmişti.
20 Mayıs saat 08.15 Türkiye bir kez daha bir iş cinayeti haberiyle sarsılmıştır. Serbest piyasa, kuralsız çalışma, aşırı kar hırsı, artan işsizlik, kapitalizmin bitmek bilmez kar hırsı işçileri canından etmeye devam etmektedir. Zonguldak’ta 17 Mayıs günü yaşanan grizu patlaması sonucu 30 işçi iş cinayetine kurban edilmiştir.
10 Aralık 2009 yılında Bursa’nın Mustafakemalpaşa İlçesi’ne bağlı Bükköy’de bulunan ve Bükköy Maden İşletmesi’ne ait kömür ocağında meydana gelen patlamada da 19 işçi yetersiz önlemler ve aşırı kâr hırsı yüzünden iş cinayetine kurban gitmişti.
Daha bunun acısı unutulmadan, 23 Şubat 2010 tarihinde Balıkesir’in Dursunbey ilçesine bağlı Odaköy’de, Balıkesir Ticaret Odası Meclis Başkanı Erhan Ortaköylünün işlettiği Şentaş Madencilik’e ait ocakta “iş sağlığı ve güvenliğine dair her türlü önlemin alındığı söylenmesine rağmen” grizu patlaması meydana geldi.
Patlamada biri maden mühendisi 13 madenci yine iş cinayetine kurban gitti.
Madencilerin sendikası ve emek örgütleri özelleştirmeyi, taşeronlaştırmayı, maden sahalarının kiralanmasını, kaçak ocakların önlenmesini ve ihalelerin iptalini, devlet güvencesinde çalışmayı istemektedir. Emekçilerin insanca çalışma ve yaşam hakkı devletin sorumluluğundadır. Aç ve işsiz insanların çaresizliğinden yararlanarak emek sömürüsüne ve ölümlerine yol veren her türlü düzenleme iptal edilmeli ve iş cinayetlerinin önüne mutlaka geçilmelidir.
Yıllardır bu konularda çalışma yapan, sorunlara dikkat çeken sendikalar meslek odaları ve birliklerinin uyarılarını dikkate almayan hükümet şimdi ne yapacaktır çok merak ediyoruz? Yoksa kalkınmak, gelişmek için gerekli birikimin yaratılması yolunda göz ardı edilebilecek kanlar mıdır bunlar? Üretim zayiatı olarak mı görülecekler? Kanla, ölümle, hastalıklarla, sakat kalmalarla “kalkınan” bir toplumun geleceği sağlıklı olabilir, üretken özelliği kalabilir mi?
Turgut Özal dönemiyle başlayıp peşi sıra gelen iktidarlarca devam ettirilen sosyal devletin ortadan kaldırılması, kamu değerlerinin özelleştirilmesi ve çalışanların güvencesizlik içine itilmesinin sonuçlarının madencilik sektöründe en hızlı ve en acımasız tablosudur bu.
80‘li yılların başından itibaren uygulamaya konulan özelleştirme, taşeronlaşma, rodövans vb. yanlış uygulamalar kamu madenciliğini küçültmüş, kamu kurum ve kuruluşlarında uzun yıllar sonucu elde edilmiş olan madencilik bilgi ve deneyim birikimini dağıtmıştır. Yoğun birikim ve deneyime sahip olan kurum ve kuruluşlar yerine üretimin, teknik ve alt yapı olarak yetersiz, deneyim ve uzmanlaşmanın olmadığı kişi ve şirketlere bırakılması iş sağlığı ve güvenliği önlemlerinin hızla terk edilmesine neden olmuştur. Buna bir de kamusal denetimin ve yaptırımın yetersizliği de eklenince facialar birbiri ardı sıra gelmeye başlamıştır.
Bu ekonomik faaliyet biçimi artık bu hükümetin birikim yaratma rejiminin temel karakteri olmuş durumdadır. TTK uzun zamandır özelleştirme politikasının kıskacı altında üretimi sürdürmeye çalışmış, fakat büyüklüğü nedeniyle tamamı elden çıkarılamamıştır. Bu gerçekleşmeyince de parça, parça özelleştirilmeye başlanmıştır.
Geçmişin bütünsel üretim süreci ve koordinasyonu bu parçalanmayla birlikte ortadan kalkmış, hazırlık, üretim, nakliye, aydınlatma, havalandırma gibi sistemler parça, parça taşeronlaştırılmış bütünsellik ve koordinasyon kopmuş ve dolayısıyla iş sağlığı ve güvenliğinin önlemlerinin sistemli ve koordineli uygulaması da ortadan kaldırılmıştır.
Taşeronlaşmayla birlikte, sendikal örgütlenmenin kapsamı daraltılmış, sendikal denetimlerin alanı da böylece sınırlandırılmıştır.
Önümüzdeki dönem TTK, uygulanan politikalar gözden geçirilmez ise, parçalanmış, alt-işverenlerin cirit attığı, düşük ücret, uzun çalışma saatleri ve örgütsüzlüğün yaygın hale geldiği güvencesiz koşullarla malul hale gelecektir. Ayını zamanda bu tehdit tüm kamu kurum ve kuruluşlarına da yakın zamanda sirayet edecektir.
Bu nedenle diyoruz ki;” 26 Mayıs Bir Günlük Genel Uyarı Grevi “için neden arayan ikircikli yapılara daha kaç emekçinin ölmesini bekleyeceksiniz? Alanlara çıkmak için tüm kamunun taş oranlaşmasını, iş güvencesiz çalıştırmasını mı bekleyeceksiniz? Biz Konfederasyonumuz KESK ve Eğitim Sen olarak sözümüzde duruyor 26 Mayıs ta Greve gidiyoruz. Unutmayın sustukça sıra size de gelecek.
Niğde Eğitim Sen Yönetim Kurulu olarak başta işçi aileleri olmak üzere tüm maden işçilerine baş sağlığı diliyor, alanlarda emeğin kardeşliğinde buluşma dileğimizi iletiyoruz.
Göksel Rıza Özkan
Niğde Eğitim Sen Başkanı
KESK Niğde Dönem Sözcüsü
