OKUL YÖNETİCİLERİNE DİLENCİ MUAMELESİNE DAVA AÇTIK…
Resmi bayram masraflarını öğrencilerin harçlıklarını gasp ederek karşılamaya tenezzül eden MEB, şimdi de okul yöneticilerine para dilenme baskısı yapıyor. Hatay Valiliği İl Mllli Eğitim Müdürlüğü 18.01.2010 tarihinde Kaymakamlıklara ve tüm okul müdürlüklerine gönderdiği yazıda 07-09 Haziran 2010 tarihinde gerçekleştirilecek olan Bilim Şenliklerinde kullanılacak stand maliyeti için 750+KDV’lik fatura çıkardı. Yazı üzerine konuya ilişkin olarak bazı okul müdürlüklerinin “maddi yetersizlik” yaşadıklarını ifade eden cevabi yazıları üzerine, İl Milli Eğitim Müdürlüğü merkez ve merkeze bağlı okul müdürlüklerine gönderdiği ikinci yazıda, “Bilim Şenliğine katılımın sağlanabilmesi amacıyla okullarımızın okul aile birlikleri, yerel yönetimler ve sponsorlar aracılığıyla standları yaptırması gerekmektedir ve bu nedenle müdürlüğümüze gelen bu tür yazılar iade edilecektir.”şeklinde akıllara durgunluk verecek bir değerlendirme yapmıştır.
Bu nasıl bir devlet yönetimidir? Parası olmayan okul müdürlükleri yazı sonrasında ne yapacaklar, kapı kapı dolaşıp para mı dilenecekler?
İşgal ettikleri makamların ağırlığının farkında olmayan kamu yöneticilerini bir az olsun görev ve yetkilerini öğrenmeye davet ediyoruz. Okulların mali konularda gerekli ihtiyaçları Milli Eğitim Bakanlığı ve taşra teşkilatı olan İl ve İlçe Milli Eğitim Müdürlüklerinin görev ve sorumluluğu içerisindedir. Bu sorumluluk okul müdürlüklerinin sırtına yüklenemez.
Hatay Valiliği Milli Eğitim Müdürlüğü’nün skandal uygulamasının iptali amacıyla dava açtık.
Sendika olarak Milli Eğitim Bakanlığı’nın ülke genelindeki haksız para toplama-toplatma uygulamasını yakından izlemeyi sürdüreceğiz. Tarafımıza ulaşan bütün ihbarların gereğini yerine getirerek, uzun süredir alışkanlık haline getirilen dilenme kültürü son bulana kadar konuyu kamuoyunun ve yargısal mercilerin huzuruna taşımaya devam edeceğiz.
Saygıyla kamuoyuna duyurulur.
Yüksel Adıbelli
Genel Başkan
HATAY İDARE MAHKEMESİ BAŞKANLIĞI’NA
Davalı İdarenin Cevap Süresinin Kısaltılması
ve
Savunma Alınıncaya ve Sonrasında Esas Hakkında Karar Verilinceye Kadar
Yürütmenin Durdurulması İstemlidir
DAVACI :Eğitim ve Bilim İşgörenleri Sendikası( EĞİTİM – İŞ)
VEKİLLERİ : Av. Tansu BATUR & Av. Jale KURAL
Av. Bahadır T. DURMAZ & Av. Burak SABUNCU
Meşrutiyet Cad. 3/17-Kızılay /ANKARA
DAVALI :Hatay Valiliği / İl Milli Eğitim Müdürlüğü – HATAY
KONU : Hatay Valiliği İl Milli Eğitim Müdürlüğünün 23.03.2010 tarih ve 321 10305 sayılı işleminin öncelikle yürütmesinin durdurulması, sonrasında İPTALİ talebinden ibarettir.
Ö. TARİHİ : 23.03.2010
AÇIKLAMALAR :
Olaylar :
1-Hatay Valiliği İl Mllli Eğitim Müdürlüğü 18.01.2010 tarihinde Kaymakamlıklara ve tüm okul müdürlüklerine gönderdiği yazısında “Milli Eğitim Bakanlığı, TÜBİTAK ve çeşitli kurumların işbirliğiyle düzenlenen; öğrencilerin motivasyonlarını ve rekabet güçlerini artırmak, bilgi alışverişinde bulunmalarını sağlamak, vizyonlarını geliştirmek amacıyla sürdürülen kültürel yarışmalar, AB Projeleri, Proje Tabanlı Beceri Yarışmaları ile Bu Benim Eserim Matematik ve Fen Bilgisi Proje Yarışması’na katılan eserlerin sergilenmeleri için Tüm Kaymakamlıklar, Halk Eğitim Merkezleri, Mesleki Eğitim Müdürlükleri, Tüm Orta Dereceli Okullar(Liseler Anadolu Liseleri, Meslek Liseleri )ile ikinci kademesi bulunan tüm ilk öğretim okulları eserlerinin, 07-09 haziren 2010 tarihinde gerçekleştirilecek olan Bilim Şenliklerinde sergilenmesi için standlarını, en geç 15 Nisan 2010 tarihine kadar 750+KDV olmak üzere Antakya Erol Bilecik Endüstri Meslek Lisesi ile Payas Mesleki ve Teknik Eğitim Merkezi Müdürlüklerine siparişlerini vererek yaptırmaları gerekmektedir” denilmiştir.(EK- 1)
2- İlgili yazıya istinaden bazı okul müdürlükleri maddi yetersizlikten dolayı standları yaptıramayacaklarını İl Milli Eğitim Müdürlükleri’ne bildirmişlerdir.
3- Bu bildirimler üzerine Hatay Valiliği İl Mllli Eğitim Müdürlüğü’nün 23.03.2010 tarihinde Merkez ve merkeze bağlı okul müdürlüklerine gönderdiği dava konusu 321 10305 sayılı işleminde “ 07-09 Haziran 2010 tarihleri arasında gerçekleştirilecek olan Bilim Şenliklerinde, tüm kaymakamlıklar, Halk Eğitim Merkezleri, Mesleki Eğitim Merkezi Müdürlükleri, Tüm Orta Dereceli okullar, Liseler, Meslek Liseleri ile ikinci kademesi olan tüm ilköğretim Okulu Müdürlüklerinin eserlerinin sergilenmesi amacıyla standlarını 15 Nisan 2010 tarihine kadar 750+KDV olmak üzere Antakya Erol Bilecik Endüstri Meslek Lisesi ile Payas Mesleki ve Teknik Eğitim Merkezi Müdürlüklerine sipariş verilmek suretiyle yapılması istenmiştir. Ancak müdürlüğümüze ulaşan bazı okullar maddi yetersizlikten dolayı standları yaptıramayacaklarını belirtmiştir. Ancak okullarımızın ve öğrencilerimizin kendilerini ifade edebilmelerini sağlayan yarışma eserlerinin sergilenebilmesi, Bilim Şenliğine katılımın sağlanabilmesi amacıyla okullarımızın okul aile birlikleri, yerel yönetimler ve sponsorlar aracılığıyla standları yaptırması gerekmektedir. Bu nedenle müdürlüğümüze gelen bu tür yazılar iade edilecektir.” denilmiştir.(EK-2)
4- Bu yazıyla birlikte bir şenlik olması gereken etkinlikler, okul müdürlükleri için bir endişe kaynağı haline gelmiştir. Maddi yetersizlikler sebebiyle stand siparişlerini veremeyeceklerini bildiren okullara “nerden bulursan bul” tavrıyla hukuk dışı bir dayatma yolu izlenmiştir.
Okulların bilim şenliklerine katılımın sağlanması adı altında böylesine kendi kaderlerine terkedilmeleri, bu denli baskı altına alınmaları, okul müdürlüklerine görev tanımında yer almayan emirler verilmesi hukuka aykırıdır.
Ayrıntılı olarak izah edilecek hukuka aykırılıklar dolayısıyla iş bu davayı açmak zorunlu olmuştur.
HUKUKA AYKIRILIK ve İPTAL NEDENLERİ
1- Milli Eğitim Müdürlüğü’nün Kendi Görev Alanına Giren Sorumlulukları Dayatma İle Okul Müdürlüklerinin Üstlenmesini İstemesi Hukuka Aykırıdır.
“ Millî Eğitim Bakanlığı Millî Eğitim Müdürlükleri Yönetmeliği”nde(EK-3) Milli Eğitim Müdürlüklerinin görev tanımı yapılmış ve sorumlulukları belirlenmiştir. Buna göre ;
Yönetmeliğin Görevler başlığı, İl ve İlçe Millî Eğitim Müdürlüğü’nün görevlerinin tanımlandığı bölümde, 6 /A-2 hükmünde “Bulunduğu görev alanındaki millî eğitim hizmetlerini incelemek, görev alanına giren okul ve kurumların ihtiyaçlarını tespit ederek kendi yetkisi dahilinde olanları yapmak, olmayanları yetkili makamlara bildirmek” olarak düzenlenmiş, okul ihtiyaçlarının tespit edilmesi ve yerine getirilmesinde üzerine düşen görevi yapması, yetkisi dışında kalan durumları ise yetkili makama bildirmesi gerektiği ifade edilmiştir.
Yönetmeliğin aşağıda işaret edilecek diğer bölümlerinde de İl Milli Eğitim Müdürlüklerinin ve İlçe Müdürlüklerinin ortak ve bireysel, planlama, iş birliği ve aksaklıkların tespit edilerek giderilmesine ilişkin görevleri şu şekildedir:
• 6.madde / C. Eğitim-Öğretim Hizmetleri başlığı a-İl ve İlçe Millî Eğitim Müdürlüğünün ortak görevleri başlığında 20. ve 37. bendi:
20-)Görev alanındaki toplum kalkınmasına ilişkin plân ve programların hazırlanmasına ve uygulanmasına katılmak, ilgililerle devamlı iş birliği yapmak,”
37-)Bakanlığa bağlı her tür ve derecedeki örgün ve yaygın eğitim kurumlarının, ders ve lâboratuvar araç ve gereçleri ile bunların donatımına ve basılı eğitim malzemelerine ait ihtiyaçlarını tespit etmek, plânlamak ve dağıtımını sağlamak,”
• 6.madde / D. Bütçe-Yatırım Hizmetleri a- İl ve İlçe Millî Eğitim Müdürlüğünün ortak görevleri başlığı 3. ve 7.bendi :
3-)Okul ve kurumlardan gelecek bütçe tekliflerini incelemek, değerlendirmek ve gerekli ödeneğin sağlanması için ilgili makamlara teklifte bulunmak,
7-)Diğer her türlü parasal işler ve öğrencilerin burs ve benzeri işlerini yapmak,”
• 6.madde / D. Bütçe-Yatırım Hizmetleri b- İl Millî Eğitim Müdürlüğünün görevleri başlığında 2.bendi:
2-)Özel idare bütçesinde millî eğitim hizmetlerine ayrılan ödeneklerin okul ve kurumların ihtiyaçları göz önünde tutularak ilçeler itibarıyla dağılımını sağlamak ve il daimi encümeninden gerekli karar alındıktan sonra gereğini yapmak,
• 26. Madde Milli Eğitim Müdürlüklerinin Bütçe -Yatırım ve Tesisler Bölümü c ve f fıkralarında:
c) Eğitim ve öğretim kurumlarından gelecek bütçe tekliflerini incelemek, değerlendirmek ve gerekli ödeneğin sağlanmasıyla ilgili iş ve işlemleri yürütmek,
f) Diğer parasal işleri yapmak.
• 27.madde Eğitim Araçları ve Donatım Bölümü a- fıkrasında:
Eğitim ve öğretim kurumlarının her türlü eğitim malzemelerine ait ihtiyaçlarının tespiti, plânlaması ve dağıtımıyla ilgili iş ve işlemleri yürütmek,
Yukarıda işaret edilen yönetmelik hükümlerinde açık olarak belirtildiği üzere, okulların eğitim ve öğretim amaçlarına ilişkin olarak ihtiyaç duyduğu araç gereç temini, mali kaynak sorununun çözümü, planlama, değerlendirme, kaynakların dağılımı ve gerekli ödeneklerin sağlanmasına ilişkin sorumluluk İl ve İlçe Milli Eğitim Müdürlüklerine aittir. Görev tanımında yer alan okulların ihtiyaçlarının giderilmesine ilişkin hükümler birlikte düşünüldüğünde, somut olayda bilim şenlikleri için ihtiyaç duyulduğu iddia edilen “standlar “ Millli Eğitim Müdürlükleri’nce veya Milli Eğitim Müdürlüğü’nün işbirliği yapacağı kurum, kişi veya kuruluşlarca temin edilmelidir. Bu sorumluluk okul müdürlüklerinin sırtına yüklenip “başının çaresine bak denilerek” aşılamaz. Milli Eğitim Müdürlüğü kendi görev ve sorumluluğunu yerine getirmek zorundadır. Aksi hal ilgili müdürlüklerin amir ve memurlarının görev ihmali nedeniyle hukuki ve cezai sorumluluklarını doğuracaktır.
2- İlgili Milli Eğitim Mevzuatında Okul İdarecileri ve Öğretmenlerinin Mali Kaynak Yaratmak veya Para Toplamak Gibi Bir Görev ve Yetkisi Bulunmamaktadır.
Millî Eğitim Bakanlığı Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği, Millî Eğitim Bakanlığı İlköğretim Kurumları Yönetmeliği ve Millli Eğitim Temel Kanunu’nda ilk ve orta dereceli okullarda okul müdürlükleri, okul idarecileri ve öğretmenlerin görev ve yetkileri sayma yoluyla belirlenmiştir. Okul idarecileri ve öğretmenler mevzuat hükümleri dairesinde görev yapar ve bu görev alanı dışına çıkamazlar. Kendilerine bu hükümlerle verilmeyen yetkileri kullanamayacakları gibi söz konusu hükümlerde öngörülmeyen sorumluluklar altına da sokulamayacaklardır. T.C Anayasası’nın 6. Maddesinde “ hiç bir kimse veya organ kaynağını anayasa ve yasalardan almayan bir devlet yetkisi kullanamaz” şeklinde açık bir ifadeyle görev ve yetkinin ancak kanunla verilebileceği hususunu belirtmiştir. Mevzuat hükümlerine göre düzenlenmeyen yetki ve görev konusunda memurlara baskı yapılması halinde, ortaya çıkacak durum Anayasa’nın 137. Maddesinde öngörülen kanunsuz emirdir. Buna göre “Kamu hizmetlerinde herhangi bir sıfat ve suretle çalışmakta olan kimse, üstünden aldığı emri, yönetmelik, tüzük, kanun veya Anayasa hükümlerine aykırı görürse, yerine getirmez ve bu aykırılığı o emri verene bildirir. Ancak, üstü emrinde ısrar eder ve bu emrini yazı ile yenilerse, emir yerine getirilir; bu halde, emri yerine getiren sorumlu olmaz. Konusu suç teşkil eden emir, hiçbir suretle yerine getirilmez; yerine getiren kimse sorumluluktan kurtulamaz.” şeklinde düzenlenmiştir.
Ayrıca Anayasanın 73. maddesinde yer alan “Vergi, resim, harç ve benzeri malî yükümlülükler kanunla konulur, değiştirilir veya kaldırılır.” şeklindeki hüküm de kanuni dayanağı olmaksızın para toplanmasını açıkça yasaklamıştır.
Somut olayda Hatay İl Milli Eğitim Müdürlüğü okul müdürlüklerine hitaben yazdığı yazıda, bilim şenlikleri için stand kurulmasının zorunlu olduğunu, okulların etkinliğe proje sunmasa dahi bir stand yaptırıp okulun tanıtımını yapması gerektiği yönünde bir dayatmada bulunmaktadır. Stand yaptırılması için gerekli ücret olarak da 750TL+KDV istenmektedir. Maddi yetersizlik sebebiyle katılamayacaklarını bildiren okul müdürlüklerine de, paranın okul aile birlikleri, yerel yönetimler veya sponsorlar aracılığıyla toplanması gerektiği bildirilmiştir.
Yani “ başının çaresine bak bir şekilde parayı bul “ yaklaşımıyla okulları kendi kaderine terkettiği görülmektedir. Okul müdürlüklerinin görev ve yetkileri dahilinde mali kaynak yaratmak gibi bir sorumluluğu mevzuat hükümlerine göre yoktur. Kendisine kanunla verilmemiş görev ve yetkiyi kullanamayacak durumda olan okul yöneticilerine bu tarzda bir sorumluluk yükleniyor olması hukuk devletinde kabul edilmesi mümkün olmayan bir durumdur. Milli Eğitim Müdürlüğü’nün okul yöneticilerini kapı kapı gezerek okul ihtiyacı gerekçesiyle kişi veya kuruluşlardan, statünün gerektirdiği ciddiyeti tahrip etmek pahasına para dilenmeye sevk etmesi anlaşılır gibi değildir. Zira para toplanması gibi bir ihtiyacın zorunluluğu düşünülüyorsa da bu ilişkiler İl Milli Eğitim Müdürlüklerince kurulmalıdır. Bu tür planlama ve ihtiyaç temini bu teşkilatın görev ve sorumluluk alanındadır. Okul müdürlüklerine böyle bir görev verilmesinde kesinlikle hukuka uyarlık yoktur.
Okul aile birliğinin ise görev ve sorumluluğu Millî Eğitim Bakanlığı Okul-Aile Birliği Yönetmeliğinde belirlenmiştir. Buna göre okul aile birliğinin sağlayacağı gelirler belirlidir. Yönetmeliğin 15. maddesi;
Madde 15 – Resmî okullarda birliğin gelirleri;
a) Aynî ve nakdî bağışlardan,
b) Okulların bünyesindeki kantin, açık alan, salon ve benzeri yerlerin işletme gelirlerinden,
c) Sosyal, kültürel, sportif, kurslar, proje, kampanya ve benzeri etkinliklerden sağlanan gelirlerden,
d) Diğer gelirlerden
oluşur.
şeklindedir. Buna göre birlik sadece okula ait bazı yerlerin kiraya verilmesinde elde edecek geliri ve okula yapılan bağışları kabul etmekle görevlidir. Okul aile birliğinin para zorla para toplamak gibi bir görevi bulunmamaktadır. (EK-4)
Yani sonuç olarak İl Milli Eğitim Müdürlüğü, kendi görev alanına giren bir konuda, okul müdürlüklerine baskı yaparak sorumluluklarını devretmeye zorlamaktadır. Anılan durum ise açıkça ilgili mevzuat hükümlerine aykırılık oluşturmaktadır.
3- Okul Müdürlüklerine Masrafı Kendileri Karşılaması Gerektiği Yönünde Yaptığı Baskı En Nihayetinde Okulları Öğrencilerinden Para Toplamaya Mecbur Bırakmaktadır.
İlk ve Orta dereceli okullara mali ihtiyaçlarını karşılamaları için ayrılacak ödenekler belirlidir. Bazı okulların bunun haricinde ana sınıfı, kreş, okul bahçesini otopark haline getirmek gibi ek kaynakları da olabilir. Ancak okulların büyük çoğunluğunun imkanları da bu ek kaynak yaratmaya elverişli değildir. Tek mali kaynağı devletten aldığı ödeneklerdir. Ülkemizdeki okulların çok büyük çoğunluğu da bu durumdadır. Okulun kendine ait doğal masrafarını dahi karşılamaya yetmeyen bu ödenekler ise arzulanan eğitim öğretim ortamını sağlamaktan çok uzaktır. Okulların kendi temizlik, yakacak, elektrik, su paraları gibi doğal ihtiyaçlarını ödenek yetersizliği sebebiyle karşılamak adına öğrencilerden para topladığı artık herkesçe malum bir konudur. Bu konuda açılmış yüzlerce dava, verilmiş yüzlerce karar, en yetkili ağızlardan açıklanmış yüzler açıklama olmasına rağmen bu durumun gerçekliğini değiştirememektedir. Öğrencilerden para toplanması ise mevzuat hükümlerine ve mahkeme kararlarına kesin olarak aykırıdır. Milli Eğitim Bakanlığı’nın 2004/58 sayılı genelgesinde “velilere bağışta bulunulması için hiçbir zorlama yapılamayacağı, yapılacak bağış ve katkıların gönüllülük esasına göre olacağı, okul yönetici ve öğretmenlerinin hiçbir şekilde bağış toplama işine katılmayacağı, bunlara aykırı davranılması halinde bunları yapan idareciler hakkında yasal işlemlerin yapılacağı” açık olarak ifade edilmiştir. (EK-5) Her fırsatta Milli Eğitim Bakanlığı okullarda velilerden hiç bir ad altında para toplanmadığını, toplandığını iddia edenlerin bakanlığa bilgi vermesi gerektiği, toplayanlar hakkında yasal işlemlerin yapılacağını ileri sürmektedir. (EK-6)Ancak aynı bakanlığın taşra teşkilatı okulları öğrencilerden para toplamaya mecbur bırakmaktadır. Bu durum ise para okullardan para toplanmasının yasak olduğu açıklamalarının ciddiyetini ortaya koymaktadır.
Hatay İl Milli Eğitim Müdürlüğü’nün, bilim şenlikleri sebebiyle okul müdürlüklerinin kendi imkanlarıyla 750 TL+KDV gibi bir miktarın verilerek stand siparişi vermeye zorlaması yukarıda anlatılan sebepler nezdinde hukuka aykırıdır ve bu nedenle ilgili işlemin iptali için iş bu davayı açmak zorunlu olmuştur.
Yürütmenin Durdurulması Talebi Hakkında
Somut davada, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 27/2.maddesinde belirtilen koşullar gerçekleşmiş bulunmaktadır. Hatay İl Milli Eğitim Müdürlüğü’nün okul müdürlüklerini para toplamaya zorlamasının hukuka aykırılığı açıktır. İl Milli Eğitim Müdürlüğü dava konusu işleminde paraların 15 Nisan 2010 tarihine kadar toplanması gerektiği yönündeki yazısında bu tarihlerde bu paraların toplanmaması halinde ilgili idarecilere yönelik disiplin yaptırımlarında bulunacağı imaları nedeniyle bu paraların bir an önce toplanmak istenmesi, gecikmesinde sakınca bulunan bir halin varlığı sonucunu doğurmaktadır. Bu nedenle dava konusu düzenlemelerin davalı idarenin savunması alınıncaya ve sonrasında dava sonuçlanıncaya kadar Yürütmesinin Durdurulmasını talep etme mecburiyeti doğmuştur.
SONUÇ ve İSTEM :
Yukarıda arz ve izah olunan sebeplerle birlikte mahkemenizce re’sen gözetilecek hususlar dikkate alınarak ; Hatay Valiliği İl Milli Eğitim Müdürlüğü’nün 23.03.2010 tarih ve 321 10305 sayılı işleminin savunma alınıncaya ve sonrasında esas hakkında karar verilinceye kadar yürütmesinin durdurulmasına, dosya tekemmül ettiğinde iptaline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini saygıyla arz ve talep ederiz.
DAVACI EĞİTİM İŞ SENDİKASI
Vekilleri
Av. Tansu BATUR Av. Jale KURAL Av. Bahadır T. DURMAZ Av. Burak SABUNCU
EKLER:
1- Hatay Valiliği İl Mllli Eğitim Müdürlüğü 18.01.2010 tarihinde Kaymakamlıklara ve tüm okul müdürlüklerine gönderdiği yazısı.
2- Hatay Valiliği İl Mllli Eğitim Müdürlüğü’nün 23.03.2010 tarihinde Merkez ve merkeze bağlı okul müdürlüklerine gönderdiği dava konusu B.08.4.MEM.4.31.00.07-002 – 321 10305 sayılı işlemi
3- Millî Eğitim Bakanlığı Millî Eğitim Müdürlükleri Yönetmeliği
4- Millî Eğitim Bakanlığı Okul-Aile Birliği Yönetmeliği.
5- Milli Eğitim Bakanlığı’nın 2004/58 sayılı genelgesi.
6- 02.03.2010 tarihli Milli Eğitim Bakanı Nimet Çubukçu’nun basın açıklaması.
